THƯ GỬI NHỮNG NGƯỜI ĐANG CÂN NHẮC — TỪ MỘT NGƯỜI ĐÃ ĐI QUA HÀNG TRĂM CUNG ĐƯỜNG
Gửi bạn — người đang đọc dòng này lúc nửa đêm, hoặc trong một buổi sáng còn đang phân vân giữa hai bến...
Mình viết lá thư này không phải để thuyết phục bạn. Càng không phải để bán cho bạn một chuyến đi. Mình viết, vì sau bốn mùa Xuyên Việt Farmstay, sau hơn 100 dự án tư vấn, sau hàng trăm cuộc trò chuyện với những chủ đất đang đứng trước ngã ba cuộc đời... mình hiểu cảm giác do dự ấy. Hiểu thật sự. Không phải kiểu hiểu của một người bán khoá học, mà là hiểu của một người đã từng ngồi đúng chỗ bạn đang ngồi bây giờ.
Mình biết 16 ngày là lâu. Hơn nửa tháng rời khỏi guồng công việc, rời khỏi gia đình. Mình biết hơn 30 triệu không phải con số nhỏ — với nhiều người, đó là khoản tiền có thể dùng để mua thêm vài trăm cây giống. Và mình biết... công việc của bạn đang bận. Nông trại đang vào vụ. Khách đang đặt phòng. Con đang ốm. Một trăm lẻ một lý do hợp lý đến mức bạn không cần phải biện minh với ai cả.
Mình hiểu hết. Tin mình đi...
Nhưng có một điều mình muốn kể bạn nghe — chậm thôi, như hai người bạn ngồi bên hiên nhà uống trà chiều.
Năm ngoái, một anh chủ farmstay ở Tây Nguyên nhắn cho mình lúc 11 giờ đêm, đúng ba ngày trước hạn chót đăng ký: "Tùng ơi, anh muốn đi lắm. Nhưng vợ anh vừa sinh bé thứ hai, đất đang chuyển đổi mục đích, tiền còn đang xoay. Anh có nên đi không?". Mình đọc xong, không trả lời ngay. Vì câu trả lời của mình có thể ảnh hưởng đến quyết định của một con người — và mình không muốn dùng kỹ năng bán hàng để đẩy ai đó vào quyết định mà sau này họ phải hối hận.
Mình nhắn lại đúng một câu: "Anh ơi, em không ép. Em kể anh nghe câu chuyện của một người khác, rồi anh tự quyết định nhé."
Người ấy là một chị chủ vườn ở Lâm Đồng, mùa Xuyên Việt thứ hai. Lúc đăng ký, chị cũng đang trong tình trạng gần giống anh: con nhỏ, nông trại đang tái cấu trúc, dòng tiền căng. Chị do dự đến tận buổi sáng cuối cùng. Sau đó chị quyết định đi. Khi về, chị nhắn cho mình: "Tùng ơi, 16 ngày đó là khoản đầu tư có ROI cao nhất chị từng làm trong 10 năm khởi nghiệp." Không phải vì chị học được vài kỹ thuật mới. Mà vì chị nhìn thấy đất của mình bằng một đôi mắt khác. Chị về, dừng lại bốn hạng mục đang định triển khai vì nhận ra chúng không phù hợp với "ADN vùng đất". Chị đổi chiến lược cây trồng. Chị thiết kế lại tour theo nhịp mùa vụ thay vì theo lịch checkin. Một năm sau, doanh thu của farmstay chị tăng gần gấp đôi — không phải nhờ thêm phòng, mà nhờ ít sai hơn.
Anh chủ farmstay Tây Nguyên đọc xong, im lặng. Hôm sau anh nhắn: "Anh đi." Anh đi thật. Sau chuyến đó, anh gửi mình một bức ảnh chụp tấm biển nhỏ anh treo ở cổng farmstay: "Lương tựa vào tự nhiên." Anh viết: "Tùng ơi, anh từng nghĩ mình đã hiểu nghề này. Hoá ra anh chỉ đang làm. Khác nhau lắm em ạ."
Mình kể bạn nghe hai câu chuyện ấy, không phải để chứng minh điều gì. Mà để bạn thấy một sự thật rất giản dị: đôi khi, đúng lúc bạn nghĩ mình không thể đi — lại là lúc bạn cần đi nhất. Vì khi mọi thứ đang dồn dập, đang căng, đang chật — đó chính là lúc bạn dễ ra những quyết định sai nhất. Không phải vì bạn thiếu năng lực, mà vì bạn thiếu khoảng lặng. Thiếu một người đi trước nói thẳng cho bạn biết "đoạn này anh từng vấp, em đừng vấp nữa."
Mình không lãng mạn hoá Xuyên Việt Farmstay đâu. 16 ngày đó mệt — mệt thật. Đi nhiều, ngủ ít, học nhiều thứ đến mức đầu quay cuồng. Có những đêm bạn sẽ ngồi trên xe, nhìn ra cửa kính, tự hỏi mình đang làm gì ở đây. Nhưng cũng chính những đêm ấy, bạn sẽ bất giác hiểu ra một điều mà nhiều năm ngồi văn phòng không cho bạn được — rằng đất của bạn không đơn thuần là tài sản. Đó là một sinh vật sống, có nhịp thở riêng, có hệ vi sinh dưới lòng đất riêng, có dòng chảy theo mùa riêng. Và công việc của một người chủ thật sự... là lắng nghe nó, chứ không phải áp đặt lên nó.
Bạn biết vì sao mình gọi đây là cơ hội có mùa không? Vì trong đầu tư bất động sản nông nghiệp, mọi thứ đều có chu kỳ. Giá đất có chu kỳ. Quy hoạch có chu kỳ. Luật Đất đai 2024 đang mở ra một cửa sổ mà 5 năm nữa có thể đã đóng lại. Năng lượng của bạn cũng có chu kỳ. Nếu bỏ lỡ chu kỳ này, không có nghĩa là hết cơ hội. Nhưng cơ hội ở chu kỳ sau sẽ khác — chi phí học cao hơn, sai lầm đắt hơn, người đi cùng cũng không còn là những người đang đi cùng bạn lúc này.
Mình không ép ai. Thật sự không. Mình đã từng từ chối nhận vài người vào Xuyên Việt vì biết họ chưa đủ sẵn sàng — không phải về tiền, mà về tâm thế. Nhưng nếu bạn đã đọc đến dòng này của lá thư, nếu trong lòng bạn đang có một tiếng nói nhỏ nói rằng "có lẽ mình nên đi"... thì hãy lắng nghe tiếng nói ấy. Vì tiếng nói nhỏ ấy thường đúng hơn cả trăm lý do hợp lý mà não bạn đang nghĩ ra để giữ bạn ở lại.
Mình sẽ tiếc — thật lòng tiếc — nếu bạn bỏ lỡ chu kỳ này. Không phải vì doanh thu của Xuyên Việt giảm nếu thiếu một người. Mà vì mình đã thấy quá nhiều chủ đất sau này quay lại nói: "Giá mà em đi sớm hơn vài năm, em đã không phải đập đi xây lại cái khu nghỉ đó." Câu nói ấy, nghe nhiều lần, đau lắm. Vì mình biết — họ đâu thiếu năng lực. Họ chỉ thiếu một quyết định đúng vào đúng thời điểm.
Bạn không cần trả lời mình ngay. Hãy để lá thư này nằm lại trong đầu bạn vài hôm. Đi một vòng quanh đất của mình. Ngồi lại với chính mình một buổi tối, không điện thoại, không công việc. Hỏi bản thân một câu duy nhất: "Trong 5 năm tới, mình muốn đứng ở đâu trên hành trình này?". Nếu câu trả lời cần thêm một bản lĩnh, một góc nhìn, một mạng lưới đi cùng — thì có thể chuyến đi này dành cho bạn. Nếu chưa — cũng không sao. Vùng đất của bạn vẫn ở đó. Mình vẫn ở đây.
Nếu cần thêm thông tin, hoặc đơn giản chỉ muốn nói chuyện một chút trước khi quyết định — bạn cứ inbox mình. Không có áp lực nào. Mình sẽ trả lời như đang viết tiếp lá thư này.
Chúc bạn — dù đi hay ở — vẫn giữ được sự bền vững trong bước chân, và bản lĩnh trong từng quyết định liên quan đến vùng đất mình thương.
Thân mến,
-Nhà Hoạch Định - Phạm Thanh Tùng-